Zmiany w fotowoltaice z podpisem prezydenta

Prezydent podpisał nowelizację ustawy o odnawialnych źródłach energii, która zmieniała sposób rozliczania prosumentów. Od 1 kwietnia 2022 r. nowi prosumenci mieli sprzedawać nadwyżki energii wprowadzonej do sieci po cenie hurtowej, a za energię pobraną płacić cenę detaliczną. Nowy system nazwano net-billingiem, w odróżnieniu od dotychczasowego systemu opustów.

Mechanizm opisano wtedy tak: prosument dostaje konto, na którym zapisywana jest wartość energii oddanej do sieci, i z tych środków płaci za energię pobraną. Środki miały pozostawać do wykorzystania przez 12 miesięcy, a wartość energii oddanej liczono początkowo według średniej ceny miesięcznej. Prosumenci, którzy zgłosili instalację do 31 marca 2022 r., zostawali w systemie opustów przez 15 lat.

Zapowiedzi się sprawdziły, ale mechanizm był potem dwukrotnie korygowany:

• 1 kwietnia 2022 r. — net-billing wchodzi w życie; zapowiadane „wirtualne konto” dostaje ustawową nazwę depozytu prosumenckiego, z rocznym terminem wykorzystania.
• 1 lipca 2024 r. — wycena przestaje być miesięczna i staje się godzinowa; starsze instalacje mogą zostać przy dotychczasowym sposobie.
• Późniejsze zmiany korzystne dla prosumentów — podwyższenie wartości depozytu o 23 procent w danym miesiącu (przypisywane w miesiącu kolejnym) oraz możliwość odzyskania do 30 procent niewykorzystanej nadpłaty przy przejściu z RCEm na RCE po złożeniu oświadczenia u sprzedawcy.

Cały mechanizm, razem z tym, co dzieje się z niewykorzystanym depozytem, rozkładamy na czynniki pierwsze w tekście net-billing krok po kroku. Pojęcia, które padają w tym wpisie — prosument, depozyt, RCE, RCEm — mają własne hasła w słowniczku.

Nie odpowiada na pytanie, czy instalacja się opłaca — to zależy od zużycia, autokonsumpcji, taryfy i cen w konkretnym roku, a takich rzeczy nie da się rozstrzygnąć artykułem. Nie podajemy też stawek RCE „na dziś”, bo zmieniają się co godzinę.

Jedna rzecz, która w 2021 r. była mniej oczywista: rachunek za prąd to nie sama energia — jego pozycje rozkładamy w tekście jak czytać rachunek za prąd. Właśnie dlatego obie strony tego rozliczenia nigdy się nie równoważą: energia wprowadzona do sieci jest wyceniana inną stawką niż energia z niej pobrana, a do rachunku dochodzą opłaty niezależne od ilości energii. Czy i o ile zmienia to bilans konkretnego gospodarstwa, liczą kalkulatory — my opisujemy tylko mechanizm.